Od najdawniejszych czasów dzięki intuicji i obserwacji rodziły się w człowieku nadzieje, że koń może być dla niego nie tylko źródłem siły, rozrywki czy wzruszeń, ale także zdrowia. Nie bez przyczyny zrodziło się przysłowie: Największe szczęście w świecie na końskim leży grzbiecie.
Hipoterapia to jedna z form rehabilitacji wieloprofilowej, mającej oddziaływanie jednocześnie w sferze ruchowej, sensorycznej, psychicznej i społecznej. Dobroczynne skutki kontaktu z koniem znane były już w starożytności. Ojciec medycyny, Hipokrates z Kos, w swoim traktacie zachwalał jazdę konną jako wysokowartościową formę leczniczą, która jest w stanie skutecznie pobudzać funkcje organizmu i łagodzić różnego rodzaju schorzenia.
Jako oddzielna forma leczenia (zwłaszcza w neurologii, ortopedii i psychiatrii) hipoterapia pojawiła się jednak dopiero w latach pięćdziesiątych XX wieku.
Do podstawowych form hipoterapii zalicza się terapeutyczną jazdę konną, czyli poddawanie się przez siedzącego na koniu jego naturalnym ruchom, fizjoterapię konną, czyli wykonywanie przez siedzącego na koniu różnego rodzaju ćwiczeń pod okiem fizjoterapeuty, jak również terapię poprzez sam kontakt z koniem.
Hipoterapia oddziałuje przede wszystkim na kodowanie w mózgu prawidłowego wzorca ruchu miednicy podczas chodu, normalizację napięcia mięśniowego, doskonalenie równowagi i koordynacji, orientacji w przestrzeni, schematu własnego ciała i poczucia rytmu, stymulację i normalizację czucia powierzchniowego, zwiększenie poczucia własnej wartości, zmniejszanie zaburzeń emocjonalnych oraz rozwijanie pozytywnych kontaktów społecznych.
Osoby poddawane terapii niejednokrotnie oprócz cierpienia spowodowanego chorobą doświadczają dodatkowo bólu, związanego z poczuciem społecznego odrzucenia. Natomiast rytmiczne ruchy, które towarzyszą jeździe konnej, są pobudzające, wzmagają wydzielanie hormonów (głównie adrenaliny), stymulujących układ wegetatywny. Następuje dzięki temu wyraźny wzrost aktywności ruchowej, koncentracji uwagi i dobrego samopoczucia. Radość z poskromienia tak wielkiego zwierza wywołuje chęć podzielenia się tą radością z całym światem!
Najczęściej hipoterapię stosuje się wobec osób z problemami neurologicznymi, ortopedycznymi, a także problemami natury psychicznej i społecznej. U dorosłych pozytywne skutki może przynieść, chociażby w przypadku stwardnienia rozsianego, stanów poudarowych bądź pourazowych (czaszkowo-mózgowych), zaburzeń psychicznych i emocjonalnych, uzależnień, patologii społecznych czy otyłości. Trzeba jednak pamiętać, by przed podjęciem hipoterapii skonsultować się z lekarzem specjalistą, przy niektórych schorzeniach mogą bowiem zaistnieć pewne przeciwwskazania. Zawsze jednak warto zapytać.