Schorzenie to dotyczy przeszło 80% całego społeczeństwa, jest ono ogromnym problemem dzisiejszych czasów. Z powodzeniem można je nazwać jedną z „chorób” cywilizacyjnych.
Siedzący tryb życia, brak aktywności fizycznej i ogólne zaniedbanie organizmu przyczyniają się do jego powstania. Sam zespół trudno nazwać chorobą. Jest to bardziej objaw, który towarzyszy wielu schorzeniom. Może być zlokalizowany w każdym odcinku kręgosłupa. Najczęściej jednak spotykane są bóle w odcinku lędźwiowym. Aż 70-80% społeczeństwa zadeklarowało bóle kręgosłupa przynajmniej raz w życiu. U około połowy osób ustępuje po około dwóch tygodniach. Jednak u pozostałych bóle utrzymują się nawet do ośmiu tygodni, czasem przechodząc w postać przewlekłą trwającą miesiącami.
Objawy ZBK obejmują ograniczenie ruchomości kręgosłupa bądź jego hipermobilność
(nadmierna ruchomość stawów). Ból może być punktowy oraz mieć charakter „rozlany” na daną okolicę. Bardzo często pacjentom towarzyszy uczucie sztywności. Powstają liczne deformacje oraz zespoły neurologiczne – mrowienia nóg i rąk, zaburzenia czucia. W wyniku powyższych objawów następuje pogorszenie jakości życia.
Przyczyn bólów kręgosłupa jest wiele. Należą do nich liczne zmiany powstające w samym kręgosłupie, ale także dotyczące obszarów położonych wokół kręgosłupa – dotyczy to mięśni i więzadeł. Przyczyną są także różnego rodzaju choroby neurologiczne, reumatoidalne, zwyrodnienia oraz związane ze zwyrodnieniami kręgosłupa. Bardzo duży procent stanowią dyskopatie, inaczej mówiąc, choroba krążka znajdującego się pomiędzy kręgami kręgosłupa.
Rehabilitacja ZBK powinna zawierać takie elementy, jak odpowiednio dobrany z fizjoterapeutą program ćwiczeń – obejmujący ćwiczenia w gabinecie oraz własną pracę w domu, pracę manualną oraz elementy masażu. Należy również zwrócić uwagę przede wszystkim na styl życia oraz przystosować miejsce pracy tak, aby było jak najbardziej ergonomiczne i dopasowane do nas. Leczenie kompleksowe to najlepszy sposób działania na zespół bólowy kręgosłupa. Uwzględnia przyczynę, stan organizmu oraz podejście pacjenta. Dzięki temu walka ze schorzeniem jest efektywna i przynosi najlepsze wyniki.
Jeśli chodzi o zawody, które są szczególnie narażone na tego typu schorzenia, to należą do nich: zawody medyczne, zawody związane z motoryzacją oraz ciężką pracą fizyczną: górnicy, stoczniowcy lub wykonujący długo pracę w wymuszonych pozycjach, np. pracę przy biurku, nauczyciele czy zawodowi kierowcy.
Do czynników ryzyka możemy zaliczyć: zaawansowany/późny wiek, płeć żeńską, nadwagę, otyłość, palenie tytoniu, wykonywany zawód, rodzaj podejmowanej aktywności fizycznej – np. praca na działce, stres, lęk, niezadowolenie z pracy, warunki domowe oraz jakość wykonywanych ruchów np. podnoszenie ciężkich przedmiotów „z pleców” zamiast z przykucnięcia lub przysiadu.
Patrząc na powyższe informacje, możemy dojść do wniosku, że zespół bólowy kręgosłupa jest wielokierunkowym schorzeniem. Może mieć podłoże w różnych schorzeniach oraz objawiać się na wiele sposobów. Kompleksowa terapia pomaga zmniejszyć dolegliwości bólowe i zadziałać profilaktycznie tak, by nie dopuścić do nawrotu choroby. Bardzo ważne jest szybkie działanie. Jeśli czujesz, że coś jest nie tak, że nie czujesz się w pełni sprawny/a, to koniecznie odwiedź gabinet fizjoterapii. Pamiętaj, szybka reakcja to zazwyczaj krótszy czas rehabilitacji. Jeśli chodzimy z bólem kilka miesięcy, rehabilitacja może się niepotrzebnie wydłużyć. Dlatego działaj i nie czekaj do ostatniego momentu.
Mgr fizjoterapii
Ewelina Soroka
